Yetişkin terapisi nedir?
Yetişkin terapisi, kişinin yaşadığı zorlukları bir uzmanla birlikte, yapılandırılmış ve gizlilik esasına dayalı bir ortamda ele aldığı bir süreçtir. Amaç yalnızca belirtileri azaltmak değil; bu belirtileri üreten düşünce, duygu ve davranış örüntülerini fark etmek ve dönüştürmektir.
Terapi bir tavsiye alma ya da dertleşme alanı değildir. Terapist, danışanın yerine karar vermez; kişinin kendi örüntülerini görmesini sağlayacak soruları sorar, geçmişle bugün arasındaki bağlantıları birlikte kurar ve değişim için somut çalışmalar yürütür.
Kimler için uygundur?
Terapi, bir tanı almış olmayı gerektirmez. Aşağıdaki başlıklardan biri hayatınızda yer kaplıyorsa terapi süreci sizin için faydalı olabilir:
- Uzun süredir devam eden çökkünlük, isteksizlik ve enerji kaybı
- Yaygın kaygı, panik atak, sosyal kaygı veya sağlık kaygısı
- Sürekli tekrar eden ilişki sorunları ve partner seçimlerinde benzer örüntüler
- Düşük özgüven, kendini yetersiz veya değersiz hissetme
- Öfke kontrolü ve duygu düzenleme güçlükleri
- Yas, ayrılık, boşanma ya da iş kaybı gibi kriz dönemleri
- Travmatik yaşantıların bugüne etkisi
- Stres yönetimi, tükenmişlik ve iş–yaşam dengesi
- Kişilik bozuklukları kapsamında değerlendirilen zorluklar
Ergen terapisi neden farklıdır?
Ergenlik, kimlik arayışının, akran ilişkilerinin ve otonomi ihtiyacının eş zamanlı yoğunlaştığı bir dönemdir. Ergenle çalışırken terapistin öncelikli işi güven ilişkisi kurmaktır; çünkü ergen çoğu zaman terapiye kendi isteğiyle değil, aile yönlendirmesiyle gelir.
Merkezimizde ergen seanslarında gizlilik ilkesi, ergenin kendini güvende hissetmesi için titizlikle korunur. Aile, süreç hakkında düzenli aralıklarla bilgilendirilir; ancak seans içeriği ergenin onayı olmadan paylaşılmaz. Ergenlerle en sık çalıştığımız başlıklar şunlardır:
- Sınav kaygısı ve akademik motivasyon kaybı
- Kimlik gelişimi ve kendini tanıma
- Akran ilişkileri, dışlanma ve akran zorbalığı
- Aile içi çatışmalar ve iletişim kopukluğu
- Sosyal medya, beden algısı ve özgüven
- Öfke patlamaları ve riskli davranışlar
Hangi terapi yöntemlerini kullanıyoruz?
Şema Terapi: Çocuklukta temel ihtiyaçların karşılanmaması sonucu oluşan derin inanç örüntüleriyle (şemalarla) çalışır. Özellikle kronik depresyon, tekrarlayan ilişki sorunları ve kişilik örüntülerinde etkilidir. Şema terapi hakkında ayrıntılı yazımızı okuyabilirsiniz.
Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT): Düşünce, duygu ve davranış arasındaki bağlantıyı ele alır. Depresyon ve kaygı bozukluklarında en geniş araştırma tabanına sahip yöntemlerden biridir. Görece kısa sürede somut sonuç üreten, yapılandırılmış bir yaklaşımdır.
Danışanın ihtiyacına göre bu yaklaşımlar birlikte kullanılabilir. Yöntem seçimi, ilk değerlendirme seanslarının ardından danışanla birlikte belirlenir.
Terapi süreci nasıl işliyor?
- İlk görüşme: Başvuru nedeni, yaşam öyküsü ve beklentiler konuşulur. Bu görüşme aynı zamanda danışanın terapistle uyumunu değerlendirmesi için bir fırsattır.
- Değerlendirme (2–4 seans): Belirtiler, geçmiş yaşantılar ve tekrarlayan örüntüler ayrıntılandırılır. Gerekirse ölçek ve envanterler kullanılır.
- Hedef belirleme: Terapinin neye hizmet edeceği somut ve ölçülebilir biçimde tanımlanır.
- Çalışma dönemi: Belirlenen yöntemle düzenli seanslar yürütülür. Seans arası ödev ve gözlem çalışmaları sürecin parçasıdır.
- Sonlandırma: Kazanımların kalıcılığı ve nüks önleme üzerine çalışılır; seans sıklığı kademeli olarak seyreltilir.
Seanslar ne kadar sürüyor, ne sıklıkta yapılıyor?
Bireysel seanslar 50 dakikadır ve genellikle haftada bir gün yapılır. Kriz dönemlerinde sıklık geçici olarak artırılabilir; süreç ilerledikçe iki haftada bire düşürülebilir.
Toplam süre, başvuru nedenine göre değişir. Belirli ve odaklı bir sorun için 8–16 seans yeterli olabilirken; şema düzeyinde çalışan, kökleri çocukluğa uzanan örüntülerde süreç daha uzun soluklu olur. Süre, ilk değerlendirmenin ardından danışanla açıkça konuşulur.